Rehber · Maliyet
Personel Taşımacılığı Fiyatları Nasıl Belirlenir?
Personel taşımacılığında fiyat, bir liste fiyatı değildir. Aynı sayıda çalışan için iki farklı işletmede tamamen farklı maliyetler çıkabilir. Bu yazıda fiyatı oluşturan kalemleri ve aldığınız iki teklifi nasıl karşılaştırabileceğinizi anlatıyoruz.
Baştan söyleyelim: bu sayfada rakam bulamayacaksınız. İnternette görülen "kişi başı şu kadar" türü fiyatlar, güzergâh görülmeden verildiği için sözleşme aşamasında değişir. Doğru soru "ne kadar?" değil, "fiyatı ne belirliyor?" sorusudur.
Fiyatı belirleyen kalemler
Servis fiyatı, aracın bir günde ne kadar yol yaptığı ve ne kadar süre meşgul olduğu üzerinden kurulur. Aşağıdaki tablo, teklif hesabında baktığımız kalemleri ve her birinin fiyatı hangi yönde etkilediğini gösterir.
| Kalem | Fiyata etkisi |
|---|---|
| Güzergâh uzunluğu | Günlük kat edilen mesafe arttıkça yakıt ve bakım payı artar. En doğrudan etkiyi bu kalem yapar. |
| Durak sayısı | Her durak yolculuk süresini uzatır. Süre, sürücünün o güzergâhta geçirdiği zaman olduğu için maliyeti yükseltir. |
| Vardiya adedi | Her vardiya ayrı bir sefer demektir. İki vardiya, tek vardiyanın iki katı sefer anlamına gelir. |
| Araç sınıfı | Kapasite büyüdükçe araç ve yakıt maliyeti yükselir; ancak kişi başına düşen maliyet düşebilir. |
| Kapasite kullanımı | Yarı dolu giden bir araç, tam dolu giden araçla neredeyse aynı maliyeti oluşturur. |
| Yedek araç düzeni | Kesintisiz çalışması gereken tesislerde yedeklilik, hazır bulunma maliyeti olarak fiyata girer. |
| Bölge ve yol koşulu | Yoğun trafik ve ağır araç yoğunluğu olan güzergâhlarda aynı mesafe daha uzun sürer. |
Kapasite sınıflarının güzergâh yapısıyla nasıl eşleştirildiğini araç filomuz sayfasında, durak ve süre hesabını servis güzergâhı nasıl planlanır yazımızda anlattık.
Araç kullanım verimi neden önemli?
Bir servis aracının maliyeti, kullanılıp kullanılmadığına bakmaz. Araç, sürücü, sigorta ve bakım kalemi her hâlükârda oluşur. Bu yüzden fiyatı belirleyen en kritik soru şudur: bu araç gün içinde kaç kez işe koşulabiliyor?
Sabah bir sefer yapıp akşama kadar bekleyen bir araçla; sabah, öğle vardiya devri ve akşam olmak üzere üç kez kullanılan bir araç aynı sabit maliyete sahiptir. İkinci durumda bu maliyet daha fazla sefere dağıldığı için sefer başına düşen tutar azalır.
Bunun pratik sonucu şu olur: vardiya saatleri birbirini besleyecek şekilde kurulduğunda aynı araç sayısıyla daha fazla hizmet verilir. Vardiya saatlerinin bu açıdan nasıl kurulduğunu vardiyalı personel servisi sayfasında açıkladık.
İki teklif nasıl karşılaştırılır?
Servis tekliflerinde en sık yapılan hata, iki farklı kapsamı aynı sayıymış gibi yan yana koymaktır. Aşağıdaki başlıklar iki teklifte de aynı değilse, o iki rakam karşılaştırılabilir değildir.
- Durak listesi aynı mı? Bir teklif beş durakla, diğeri dokuz durakla hesaplandıysa aradaki fark hizmet farkıdır, indirim değildir.
- Vardiya sayısı aynı mı? Tek vardiya için verilen fiyat, gece vardiyasını içermiyorsa toplam maliyet sonradan büyür.
- Yedek araç kapsamda mı? Yedeklilik yazılı değilse, arıza gününde çözüm ek ücretli bir talebe dönüşür.
- Fazla mesai dönüşü var mı? Mesai uzamasında beklenip beklenmeyeceği ve bunun ücretlendirilip ücretlendirilmeyeceği baştan sorulmalıdır.
- Araç sınıfı yazılı mı? "Uygun araç" ifadesi ölçülebilir değildir. Hangi kapasite sınıfının atandığı yazılmalıdır.
Sözleşmede hangi başlıkların tanımlandığını kurumsal sayfasında listeledik.
Sözleşmede fiyat güncellemesi
Personel servisi genellikle uzun süreli bir hizmettir. Akaryakıt ve işçilik maliyetleri bu süre içinde değişir. Bu nedenle sözleşmelerde güncelleme koşulu bulunur.
Burada işletme için önemli olan güncellemenin varlığı değil, belirsizliğidir. Hangi dönemde, hangi ölçüte bağlı olarak ve nasıl bir bildirimle güncelleme yapılacağı sözleşmede yazılıysa bütçe öngörülebilir olur. Yazılı değilse her artış müzakereye dönüşür.
Ayrıca güzergâh değişikliğinin fiyata etkisi de baştan tanımlanmalıdır. Yeni bir bölge eklenmesi ya da durak sayısının artması, hizmet kapsamının büyümesidir; bunun nasıl fiyatlanacağı sonradan değil önce konuşulur.
Maliyeti düşürmenin doğru yolları
Servis maliyetini düşürmenin yolu fiyat pazarlığı değil, planı iyileştirmektir. Aşağıdaki üç yaklaşım, hizmet kalitesini düşürmeden maliyeti azaltır.
Durakları birleştirmek
Birbirine yakın iki durak tek noktada birleştirildiğinde güzergâh süresi kısalır. Kısalan süre, aynı aracın başka bir sefere yetişmesini sağlar.
Kapasiteyi doğru seçmek
Sürekli yarı dolu giden bir araç, kapasitesi doğru seçilmiş bir araçtan pahalıdır. Doğru araç, en büyük araç değildir.
Vardiya saatlerini hizalamak
Vardiya saatleri arasında aracın devir yapabileceği bir aralık bırakıldığında, ikinci araç ihtiyacı ortadan kalkabilir.
Bu üç kalemi kendi güzergâhınız için değerlendirmemizi isterseniz teklif formunu doldurmanız yeterli.
Sık sorulan sorular
Personel taşımacılığında neden hazır bir fiyat listesi verilmiyor?
Çünkü aynı çalışan sayısı, iki farklı işletmede aynı maliyeti oluşturmaz. Güzergâhın uzunluğu, durak sayısı, vardiya adedi ve aracın gün içinde kaç kez kullanılabildiği fiyatı doğrudan değiştirir. Bu veriler görülmeden verilen bir rakam, sözleşme aşamasında mutlaka değişir.
Fiyat kişi başına mı, araç başına mı hesaplanır?
Maliyetin kaynağı araçtır: araç, sürücü, yakıt ve bakım kalemi kişi sayısından bağımsız olarak oluşur. Bu nedenle hesap araç ve güzergâh üzerinden kurulur. Teklif, işletmenin muhasebe düzenine göre kişi başına bölünerek de sunulabilir; ancak bu yalnızca gösterim biçimidir.
İki servis teklifi nasıl karşılaştırılır?
Karşılaştırma yapabilmek için iki teklifin aynı kapsamı içerdiğinden emin olmak gerekir: aynı durak listesi, aynı vardiya sayısı, aynı araç sınıfı, yedek araç dâhil mi, fazla mesai dönüşü kapsamda mı. Kapsamı belirsiz bir teklif düşük görünse de operasyonda ek kalem olarak geri döner.
Sözleşme süresince fiyat değişir mi?
Akaryakıt ve işçilik maliyetleri değiştiği için uzun süreli sözleşmelerde güncelleme koşulu tanımlanır. Önemli olan güncellemenin keyfi olmaması; hangi döneme ve hangi ölçüte bağlı yapılacağının sözleşmede baştan yazılı olmasıdır.